Nieuwsbericht

Start project Depressiepreventie aanstaande en pas bevallen moeders

Op 26 maart 2019 geplaatst door

In maart 2019 is het project  ‘Depressiepreventie aanstaande en pas bevallen moeders’ van start gegaan.

Het project in het kort

GGD GHOR Nederland is, samen met Academische werkplaats Jeugd Twente, het Trimbos-instituut, KNOV en het NCJ, gestart met een landelijk project gericht op de preventie van depressie bij aanstaande en pas bevallen moeders. Dit project maakt onderdeel uit van het Meerjarenplan Depressiepreventie (MJP) van het ministerie van VWS. Met het MJP wil VWS vooral dat de keten van bewustwording, signalering, bespreken, verwijzen en toeleiden naar (preventieve) interventies wordt versterkt.

Waarom?
Het gaat om een belangrijk probleem voor de volksgezondheid: per jaar maken ruim 800.000 mensen een depressie door. In het MJP zijn verschillende doelgroepen als risicogroep aangewezen. Aanstaande en pas bevallen moeders is er daar een van: jaarlijks krijgen ruim 23.000 vrouwen, die zwanger zijn of pas bevallen, een depressie. Deze postpartum depressie (PPD) is daarmee de meest voorkomende aandoening bij nieuwe moeders. Een PPD heeft grote gevolgen voor de moeder zelf maar ook voor partner en kind. De opbouw van de band tussen moeder en kind kan door de depressieve klachten minder goed verlopen. Afhankelijk van de ernst en de duur van de depressie kan dit leiden tot problemen in de hechting en de emotionele, gedrags-, cognitieve en interpersoonlijke ontwikkeling van het kind. Ook is er een verhoogd risico op kindermishandeling. Moeders met PPD ervaren gevoelens van schaamte en eenzaamheid waardoor ze soms niet of laat hulp zoeken. Op dit gebied is nog veel te winnen….

Doel van het project
Het doel van het project is het verbeteren van de samenwerking in de geboortezorgketen, waarbij depressieve klachten bij aankomende en pas bevallen moeders tijdig gesignaleerd worden en deze vrouwen met depressieve klachten naar de juiste behandeling of begeleiding worden toegeleid en ondersteund.

Hieronder zijn de vijf resultaatslijnen beschreven uit het plan van aanpak.

1.    Inventarisatie onder zorgprofessionals in de geboortezorg
Om inzicht te krijgen in verbetermogelijkheden van het vroegtijdig signaleren van depressieve klachten bij aankomende en pas bevallen moeders zal als eerste activiteit in het project worden gestart met een inventarisatie onder zorgverleners die betrokken zijn bij de geboortezorg en binnen de JGZ. De verkenning zal o.a. inzicht geven in:

•  In hoeverre de zorgprofessionals binnen de geboortezorg zich capabel voelen om depressieve klachten te signaleren,  bespreekbaar te  maken en door te verwijzen indien nodig;
•  Welke kennis de professionals binnen de geboortezorg hebben over interventies voor begeleiding en behandeling van aankomende en pas bevallen moeders met depressieve klachten;
•  Welke interventies voor begeleiding en behandeling van depressie klachten bij aanstaande en pas bevallen moeders beschikbaar zijn;
•  Waar stepped-care benadering door JGZ al wordt ingezet en wat de ervaringen zijn;
•  Welke van de screening instrumenten voor het signaleren van PPD gebruikt worden bij de professionals in de geboortezorg.

2.    Deskundigheidsbevordering en opleiding
Voor dit onderdeel worden een aantal activiteiten ontplooid die bijdragen aan de deskundigheidsbevordering onder de zorgprofessionals. Onder andere:
•    De e-learning ‘Signalering postpartum depressie’ voor verloskundigen en JGZ aanvullen met informatie over gegevensoverdracht tussen kraamzorg, verloskundigen en JGZ;
•  Afstemmen met Kenniscentrum Kraamzorg over de e-learning ‘Signalering postpartum depressie’ voor kraamzorg. Is informatie over gegevensoverdracht hierin meegenomen?
•  De e-learning ‘Signalering postpartum depressie’ voor verloskundigen, JGZ en kraamzorg wordt ingezet als onderdeel van het doorbraakproject, zie 3.
•  Ontwikkelen van een leertoets voor jeugdartsen. Dit is nodig voor accreditatie van de e-learning voor jeugdartsen.
•  In kaart brengen van effectieve interventies en voor welke interventies een doorverwijzing via de huisarts, POH GGZ nodig is.

3.    Doorbraakproject ‘screening, stepped care en integrale samenwerking’     t.b.v. preventie van depressie
Het doorbraakproject is er om de ketenaanpak te versterken, knelpunten bij zorgprofessionals te overwinnen en het organiseren van een goede ondersteuning en begeleiding van de jonge moeders naar de juiste behandeling. Een team van experts helpt lokale teams bij het ontwikkelen van een goed functionerend zorgpad. Hiermee worden de eerste stappen gezet in de verbetering van de zorg in de pre- en postnatale setting voor aanstaande- en pas bevallen moeders. In het najaar van 2019 gaan drie teams aan de slag met het doorbraakproject om delen van de gewenste ketenaanpak in de praktijk door te voeren. De teams zijn multidisciplinair. Hiervoor bestaan al enkele contacten waarmee samenwerking wordt gezocht.

4.    Informatieoverdracht tussen actoren in de geboortezorgketen
Naast het signaleren is het ook essentieel dat de informatieoverdracht tussen de verschillende dienstverleners in de geboortezorg effectief is georganiseerd. Binnen de geboortezorg is er bij alle zorgpartijen grote behoefte patiënt- en cliëntinformatie te delen. Er zijn aanwijzingen te over dat het voorkomen van informatieverlies bij overdracht van zorg tussen de zorgverleners onderling een belangrijke bijdrage aan kwaliteitsverbetering betekent. Kortom: de juiste informatie, op het juiste moment, levert kwaliteit.

5.    Advies uitbrengen op basis van de inventarisatie en de doorbraakprojecten
Op basis van de uitkomsten van een inventarisatie en een proefimplementatie wordt binnen het project een advies ontwikkeld over:

•        het implementeren van een standaard screening voor PPD
•        het implementeren van een stepped-care benadering voor begeleiden en toeleiden naar behandeling  van vrouwen met PPD.
•        het verbeteren van het gebruik van documenten voor de informatieoverdracht in de geboortezorgketen.

Heeft u nog vragen neem contact op met Merel Linthorst via mlinthorst@ggdghor.nl.

Om te reageren dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.